10.
Tháng Năm, cả hầu phủ bị quan sai áp giải xuôi Nam.
Thực ra lần này đi cũng chẳng phải là chuyện quá khó khăn. Trong phủ giờ chỉ còn lão phu nhân, phu nhân, Triệu di nương, Trịnh di nương, tam tiểu thư, cùng với thế tử gia nửa sống nửa chết. À không — giờ chàng đã chẳng còn là thế tử nữa, chàng tên Lương Kỳ.
Ngày trước trong phủ còn có đại công tử và nhị tiểu thư. Tiếc thay, đại công tử đã nhiều năm bỏ mình nơi sa trường. Còn nhị tiểu thư… tựa hồ đã quên mất vẫn còn một nhà mẹ đẻ. Hôm ta đội mưa đến cầu xin, nàng thậm chí chẳng thèm ngó tới, chỉ sai nhũ mẫu ném cho ta một thỏi bạc.
Hôm ấy mưa lớn vô cùng, cơn mưa dữ dội nhất mà ta từng thấy trong cả đời. Thỏi bạc kia cũng không nhỏ, nện thẳng lên đầu ta, đau đến tóe máu, một hố nhỏ cứ thế rỉ huyết tí tách.
Sáng hôm sau, khi ta vào ngục thăm, lão phu nhân đau lòng đến độ ôm chặt ta, nghẹn ngào gọi ta là “tâm can bảo bối.”Như thể thỏi bạc ấy chẳng những nện vào đầu ta, mà còn giáng thẳng vào tim bà.
Cũng chính từ giây phút ấy, thế tử gia — à không, Lương Kỳ — mới lần đầu vực dậy tinh thần.
Phu nhân khi đó đã chỉ thẳng vào ta, nói rằng:“Nếu con chết đi, đời này sẽ mang nợ con bé, vĩnh viễn không thể trả.”
Thiệt tình, nói năng sao mà bi lụy, nghe xong lại khiến lòng người nghèn nghẹn, cay xè nơi sống mũi.
Ừm… mà lạ thật, dường như vết thương trên đầu ta cũng chẳng còn thấy đau nữa.
11.
Áp giải cả đoàn xuôi Nam là mấy viên quan sai, trong đó có một người ta quen mặt — chính nhờ lót bạc cho y mà ta mới được phép mang cơm vào ngục cho họ suốt bao tháng qua.
Bạc nhị tiểu thư ném cho, tuy chẳng mấy thiện ý, nhưng cũng đủ để trị thương cho chân của Lương Kỳ. Phần còn lại, ta mua một con la đen, lại sắm thêm một cỗ xe gỗ, cứ thế mà theo chân đoàn người bị lưu đày về phương Nam.
Đường đi, khi vắng người, ta liền cho bọn họ lên xe, đi một quãng. Hễ có kẻ lạ đến gần thì lại để họ xuống, ta thong dong đi trước chờ.Nhìn qua thì có vẻ chẳng khó khăn, nhưng thực ra vất vả trăm bề.
Mấy viên quan sai ấy khó chiều lắm: giặt giũ y phục, cơm nước hằng ngày, đều phải do ta xoay xở. May mà phu nhân và các vị di nương cũng giúp tay. Trên xe ta có đặt một cái giỏ, đựng sẵn chỉ thêu và lụa là. Họ khâu khăn, thêu hà bao, ta lại đem đi bán lấy tiền mua thức ăn, tiếp tục hối lộ quan sai.
Cứ như thế, từ tháng Năm dằng dặc, lặn lội đến tận tháng Tám, cuối cùng đoàn người cũng sắp tới đất Lĩnh Nam.
Bàn giao xong, đám quan sai cũng phải quay về. Trong đó, tên mập ăn cơm ta nấu nhiều nhất còn ném lại cho ta một túi bạc, bảo rằng cả bọn cùng góp, coi như của hồi môn cho ta. Hắn còn cười hề hề dặn: “Sau này nếu có dịp gặp lại ở kinh thành, nhất định phải để ta mời nàng một bữa thịnh soạn.”Ừm… thôi thì, miễn cưỡng cũng coi như mấy người này chẳng quá xấu.
Mọi chuyện vốn êm xuôi, chỉ có điều — thế tử gia… không, Lương Kỳ — từ dạo ấy ánh mắt nhìn ta đã không còn bình thường.
Trong mắt chàng dường như lúc nào cũng ươn ướt, khiến người ta nhìn vào liền thấy gai gai trong lòng. Suốt chặng đường, chẳng những chàng giành lấy việc đánh xe, mà còn giúp ta gánh nước, nhặt củi. Đôi tay đôi chân bị xiềng xích cọ đến rớm máu, chàng cũng chẳng hề kêu than.
Thành thử, mỗi đêm ta đều phải lén bôi thuốc cho chàng, còn bỏ bạc mua vải mềm để quấn vào những chỗ bị cùm sắt cứa rách.
Thôi thì, chàng cũng là đang giúp ta mà…
12.
Nhà ta vốn ở ngay gần vùng đất lưu đày, cha mẹ từ sớm đã nhận được tin, liền đánh xe bò đến nha môn trong huyện để đón người.
Khi đã tới Lĩnh Nam, bọn họ không còn phải mang xiềng xích nữa, chỉ cần cách một khoảng thời gian phải đến nha môn trình diện, chứng minh chưa bỏ trốn là được.
Cha mẹ ta ở trong thôn giúp nhà họ Lương thuê một căn tiểu viện ba gian, lại còn cho thêm năm mẫu ruộng.
Nghe cha mẹ nói, năm xưa nhờ những món thưởng ta gửi về, cả nhà mới có thể mua được mười mẫu đất. Thế nên giờ đem năm mẫu chia cho họ Lương cũng chẳng lấy làm xót.
Cha mẹ còn bảo, tất cả đều nhờ tấm lòng nhân hậu của lão phu nhân, bằng không, năm đó e chẳng chỉ bán đi một mình ta.
Lão phu nhân lúc nào cũng nói là ta đã cứu nhà họ Lương. Nhưng thực ra, chính lòng nhân từ của bà năm xưa… mới là thứ đã cứu vớt cả nhà họ Lương.
13.
Đúng vào mùa gặt, cả nhà họ Lương vốn mấy chục năm chưa từng xuống ruộng, nên ta chỉ còn cách cầm tay chỉ việc, dạy họ từng chút một.
Một tay nắm chặt gốc lúa, một tay cầm liềm, từ dưới phẩy lên, thế là một nắm lúa đã gọn gàng ngã xuống.
Ban đầu, ai nấy còn thấy mới mẻ, cười nói rộn ràng. Nhưng chẳng mấy chốc, ngay cả việc vung liềm cũng chẳng đủ sức. Cả một buổi chiều tất bật, mà mới chỉ gặt được có một mẫu ruộng.
Lão phu nhân dẫn theo tam tiểu thư mang canh ra đồng, lại còn không quên xách thêm giỏ đi nhặt những bông lúa rơi vãi.Phu nhân và hai vị di nương thì bị muỗi đốt đến sưng cả bàn tay.