Năm 1974, ba mươi Tết.
Đây là cái Tết đầu tiên ba chúng tôi ở bên nhau.
.
Sáng sớm tinh mơ, hai anh em đã bận rộn dán câu đối xuân, quét dọn sân vườn.
Tôi ăn cơm xong thì bắt đầu cắt giấy dán cửa sổ.
Trong nhà dán đỏ rực một màu, nhìn vào mà thấy vui vẻ trong lòng.
Ngày tháng thế này thật khiến người ta thấy có hy vọng!
——
Ngoài dự đoán, nhà họ Khương lại gửi tới một bức thư nữa.
Là do cô con gái nuôi của nhà họ Khương tên là Khương Nguyệt viết.
“Lâm Xuân Hoa, yêu cầu cô đừng đến làm phiền gia đình tôi nữa. Bố mẹ đã cho cô 500 đồng, xem như đã mua đứt tình thân giữa các người rồi. Cái vòng tay chúng tôi không cần nữa, chẳng đáng vì một cái vòng mà dây dưa với bọn hữu phái, chúng tôi cả nhà đều là giai cấp công nhân, không sợ bị tố cáo, nhưng bớt một việc vẫn hơn thêm một việc. Hy vọng đây là lần cuối cùng chúng ta liên lạc, chúc các người ở nông thôn làm ruộng cả đời, ân ân ái ái.”
Xem xong, tôi đem lá thư đốt đi, không để cho Thẩm Thanh Sơn biết.
——
Ngày đầu tiên đến nhà họ Khương khi đó, tôi vẫn còn nhớ rõ mồn một:
Lúc ấy, Khương Nguyệt diện một chiếc váy liền thân màu trắng đột nhiên tiến lên, quỳ xuống trước mặt tôi:
“Chị, nếu chị có giận thì cứ trút lên đầu em, đừng làm khó bố mẹ, họ không dễ dàng gì đâu.”
Thân hình mảnh mai yếu ớt của cô ta khóc đến run rẩy, bi thiết nói:
“Nếu chị thật sự không đồng ý, vậy để em đi gả!”
Vừa dứt lời, Mẹ Khương đau lòng đến rơi nước mắt, vuốt ve những ngón tay thon dài trắng muốt như ngó sen của cô ta:
“Cục cưng của mẹ ơi, sao con có thể chịu được cái khổ này cơ chứ!”
Cậu em trai Khương Dương kéo cô ta đứng dậy, che chở sau lưng, đối đầu với tôi:
“Lâm Xuân Hoa! Cô đừng có mà không biết đủ! Đừng tưởng chúng tôi không biết, cô ở trong thôn vốn là kẻ đi xin ăn, bây giờ để cô gả cho một thằng điếc mà được ăn no mặc ấm, cũng là sống ngày lành rồi!!”
Tôi tự giễu cười một tiếng, những ngón tay thô ráp nắm chặt lấy góc áo đã bạc màu.
Hóa ra họ cũng biết con gái ruột của mình là kẻ đi xin ăn mà lớn lên cơ đấy.
Cha Khương quay đầu lườm tôi:
“Được rồi! Vừa mới về đã làm cho nhà cửa chướng khí mù mịt! Đúng là đồ không có giáo dục!”
Tôi ngơ ngác nhìn thẳng vào mắt ông ta:
“Không có giáo dục, là trách tôi sao?”
Cha Khương không thể nhịn được nữa, hừ lạnh một tiếng rồi ném xấp tiền xuống dưới chân tôi.
“Đồ bạch nhãn lang, cầm lấy tiền rồi đừng có đến làm phiền chúng tôi nữa, chúng tôi cứ coi như là đem cho c.h.ó ăn.”
Trái tim tôi thắt lại một cái.
Cúi người xuống nhặt tiền lên đếm, vừa vặn 500 đồng.
Tôi nghiêng đầu, có một khoảnh khắc thẫn thờ.
Cứ ngỡ mình là kẻ đến tỉnh thành xin ăn, vận may tốt nên xin được tiền, lại còn là một khoản tiền lớn.
“Tôi không phải bạch nhãn lang, các người chưa từng nuôi nấng tôi lấy một ngày, cũng chưa từng cho tôi một bữa cơm.”
Cả nhà họ đều câm nín, không khí yên tĩnh một cách quỷ dị.
Không phải họ lương tâm trỗi dậy đâu.
Mà là cứng họng, không tìm được lý do để phản bác.
Ngày bước ra khỏi nhà họ Khương, tôi cũng chưa từng nghĩ sẽ quay lại.
——
Buổi tối chúng tôi cùng nhau gói sủi cảo, đốt pháo.
Mọi người trong xóm lục tục kéo đến cắn hạt dưa.
Người một câu ta một câu, vô cùng náo nhiệt.
Thanh Thủy cười nói:
“Chị, từ khi chị đến, nhà mình thật sự náo nhiệt hẳn lên.”
Lúc thủ tuế.
Ba người vây quanh chiếc lò sưởi mới mua để hơ lửa.
Tôi lấy ra hai bức thư, là do Cha Thẩm và Mẹ Thẩm viết.
Hai anh em họ lưỡng lự nhận lấy, mặt đầy vẻ hoang mang:
“Sao lại có thư của ba mẹ em?”
Tôi giải thích:
“Thời gian trước tôi về nhà thăm thân, thực ra là đi thăm ba mẹ của hai người rồi. Hai người bị hạn chế đi lại, xa cách mấy năm nay lại bị mất liên lạc, nên tôi muốn nhân dịp thăm thân đi xem thử, chuẩn bị cho họ ít quần áo và lương thực.”
“Ba mẹ hai người đều rất tốt, sức khỏe vẫn còn cứng cáp lắm. Dì Thẩm ở nông trường có rất nhiều trẻ con, lúc rảnh rỗi dì còn dạy bọn trẻ học chữ; phía bên Chú Thẩm điều kiện tuy gian khổ, nhưng tinh thần chú phấn chấn lắm, còn khoe là đã học được kỹ năng mới, biết đóng tủ sách, còn đòi đóng cho hai người nữa đấy!”
Tôi còn chưa nói xong, hốc mắt hai người đối diện đã đỏ hoe.
Tôi không nhịn được trêu chọc:
“Mắt đỏ của hai người sắp đuổi kịp lũ thỏ nhà mình rồi đấy.”
Hai người mới phá lên cười.
Tôi bước ra khỏi phòng, để hai anh em họ yên tĩnh đọc thư.
Một lát sau, trong phòng vang lên tiếng nấc nghẹn của Thanh Thủy.
Con bé này, tuổi còn nhỏ đã phải xa lìa cha mẹ, thật đáng thương.
Nhìn cái bóng của mình trên mặt đất, tôi lẩm bẩm:
“Lâm Xuân Hoa chưa từng được cha mẹ yêu thương, cũng thật đáng thương.”
Thực ra còn một chuyện nữa, Chú Thẩm và Dì Thẩm không cho tôi nói.
Chuyện của nhà họ Thẩm đã có manh mối rồi.
Tôi muốn đợi sau khi xác định chắc chắn mới nói với hai anh em.
Tôi nghĩ, người tốt sẽ có báo đáp tốt thôi.
Phải tính toán kỹ càng một chút, đợi mọi thứ quay về quỹ đạo, tôi nên đi đâu?
Tổng không thể cứ chiếm lấy cái danh nghĩa họ hàng xa mà theo người ta về tỉnh thành được.
——
Đêm khuya, những vết nốt nẻ mùa đông tái phát ngứa ngáy khó chịu vô cùng.
Trong cơn ngái ngủ.
Tôi thấy Thẩm Thanh Sơn nhíu mày quỳ một gối trước giường, bôi loại thuốc cao mát lạnh lên tay tôi.
Cơn ngứa tan đi, dần dần tôi nhận ra.
Đằng sau vẻ đạm mạc của Thẩm Thanh Sơn ẩn chứa một ngọn lửa cháy âm ỉ, đốt cho lòng tôi nóng bừng.
Mãi cho đến khi cánh cửa được khép lại nhẹ nhàng.
Tôi mới mở mắt ra, những giọt nước mắt nóng hổi lăn dài từ tim lên gò má.
Bản lĩnh may vá của tôi truyền đến tận hợp tác xã mua bán trên huyện.
Nguyên do là đứa con thứ ba nhà Lý đại nương tên là Lý Xuân Yến, làm việc ở hợp tác xã mua bán, thường mặc quần áo do tôi làm.
Rất nhiều khách hàng đến đó hỏi thăm.
Xuân Yến đưa tôi đi gặp lãnh đạo hợp tác xã, cuối cùng thương lượng xong:
Hợp tác xã bỏ vải, tôi bỏ tay nghề, bán ra thành phẩm thì tôi hưởng 3, hợp tác xã hưởng 7.
Thẩm Thanh Sơn rất ủng hộ, ủng hộ đến mức giữ tôi ở nhà, bắt tôi chuyên tâm làm quần áo.
Nghiêm cấm tôi ban ngày đi làm công điểm, buổi tối lại thức làm quần áo.
Tranh luận không lại anh, tôi đành phải nghe theo.
Một mình anh trời chưa sáng đã ra đồng, trời tối mịt mới về, một mình làm phần việc của hai người.